گیربکس دستی این روزها دقیقاً در نقطه‌ای قرار دارد که صفحه‌های گرامافون چند سال پیش بودند؛ کالایی در حال انقراض که عاشقانش هنوز برایش می‌جنگند! جالب است بدانید ستاره‌ی گیربکس دستی در دنیای ماشین‌های اسپرت تا این‌ها افت کرده که فراری ۱۲سیلیندری مانوال و مک‌لارن به خاطر داشتن گیربکس دستی، تمام توجهات را به خود جلب کرده‌اند. این موضوع نشان می‌دهد که در میان گیربکس‌های اتوماتیک فوق‌عاده سریع و کارآمدِ امروز، همچنان گروهی سرسخت وجود دارند که حاضرند پول کلانی بابت داشتن گیربکس دستی در یک ماشین اسپرت گران‌قیمت بپردازند.
اما واقعیت تلخ این است که برای اکثر مردم، گیربکس اتوماتیک امروزه نه‌تنها جایگزینی ساده، بلکه انتخابی بسیار بهتر است. در رانندگی خیابانی اتوماتیک سریع‌تر است و برای پیست هم قطعاً عملکرد بهتری دارد. در نتیجه، تنها یک اقلیت کوچک از رانندگان خالص باقی می‌مانند که می‌خواهند خودشان دنده عوض کنند؛ کسانی که ماشین‌هایی مثل پورشه ۹۱۱ GT3 تورینگ، کاترهام و آریل برایشان ساخته می‌شود. با این حال، حتی برندهای کلاسیک‌تر مثل مورگان هم که هنوز گیربکس دستی ارائه می‌دهند، فروش بسیار کمی دارند؛ دقیقاً مثل حرف یکی از کارشناسان این صنعت: «همه می‌گویند گیربکس دستی می‌خواهیم، اما هیچکس نمی‌خردش!»
در بازار ماشین‌های خانوادگی هم، گیربکس دستی بیش از پیش در خطر است. عده‌ای هنوز به خاطر سادگی تعمیر و سابقه‌ی طولانی رانندگی با آن، طرفدارش هستند، اما با گسترش ماشین‌های الکتریکی که اساساً گیربکس دستی ندارند، روزی فرا می‌رسد که دیگر نیازی به گواهینامه‌های رانندگی جداگانه برای دنده‌ای و اتوماتیک نخواهد بود و این نوع گیربکس به طور کامل یک کالای خاص برای علاقه‌مندان تبدیل می‌شود.
در همین میان، اگر عاشق یک ماشین اسپرت بریتانیایی با موتور وسط هستید اما بودجه‌ی یک مک‌لارن را ندارید، نوبل M500 دقیقاً برای شما ساخته شده است. این ماشین دو سرنشینه با شاسی فولادی و موتور ۳.۵ لیتری فورد، فقط با گیربکس دستی شش‌سرعته گرازینو عرضه می‌شود و هدفش کسانی است که هیچ علاقه‌ای به سیستم‌های کمک‌راننده ندارند. شاید نوبل با این کار بیش از ۸۰ درصد مشتریان بالقوه‌اش را کنار بزند، اما حالا که گیربکس دستی در حال تجربه‌ی یک بازگشت نوستالژیک است، شاید بهترین زمان برای ظهور دوباره‌ی این خالص‌ترین شکل رانندگی باشد.
به نقل از ماشین باز : سرنوشت گیربکس دستی در صنعت خودرو تنها یک بحث ساده درباره‌ی مکانیک نیست، بلکه نشان‌دهنده‌ی یک تغییر عمیق فرهنگی و اقتصادی است. در دنیایی که گیربکس‌های اتوماتیک و دوکلاچه از نظر سرعت، کارایی و راحتی به سطحی بی‌نظیر رسیده‌اند، خرید گیربکس دستی دیگر یک انتخاب منطقی نیست، بلکه یک تصمیم کاملاً احساسی و وفاداری به ریشه‌های رانندگی محسوب می‌شود. آمار فروش به وضوح نشان می‌دهد که اکثریت مصرف‌کنندگان، عملکرد و راحتی را به درگیری فیزیکی با دنده‌ها ترجیح می‌دهند و همین امر باعث شده تا سازندگان بزرگ، تولید این مدل‌ها را به حداقل برسانند. با این حال، گیربکس دستی در حال طی کردن مسیر محصولات «وینیل» است؛ یعنی در حال تبدیل شدن به یک کالای لوکس، نوستالژیک و کمیاب است که برای گروهی خاص از پوریست‌ها ارزش بالایی دارد. برندهایی مثل پورشه، کاترهام و نوبل با حفظ گیربکس دستی، دقیقاً همین بازار کوچک اما سودآور و وفادار را هدف قرار داده‌اند. با توجه به روند تسریع‌شده‌ی خودروهای الکتریکی که ذاتاً نیازی به چند دنده ندارند، می‌توان پیش‌بینی کرد که گیربکس دستی به زودی از جریان اصلی صنعت کاملاً خارج خواهد شد و تنها در محصولات خاص باقی می‌ماند. در واقع، رانندگی دستی به یک مهارت تخصصی و تفریحی تبدیل خواهد شد، شبیه به اسب‌سواری در عصر خودرو. نوبل M500 با ارائه‌ی گیربکس دستی، ریسک بزرگی انجام می‌دهد، اما اگر کیفیت رانندگی آن به اندازه‌ی کافی خالص باشد، در میان این نیچ مارکت موفق خواهد شد. برای بازار ایران نیز هرچند روند خروج گیربکس دستی بسیار کُندتر از استانداردهای جهانی خواهد بود، اما در نهایت این سرنوشت اجتناب‌ناپذیر است.