صنعت خودروسازی بریتانیا این روزها دوران سختی را می‌گذراند؛ به‌تازگی جی‌ال‌آر (JLR) خبر از تعدیل حدود ۴۰۰۰ نیروی کار داده و همین موضوع نشان می‌دهد که چقدر مهم است وقتی خبرهای مثبتی هم به گوش می‌رسد، آن‌ها را جدی بگیریم. در همین حال، دو سرمایه‌گذاری بزرگ جدید از مک‌لارن و نیسان، کارخانه‌های بریتانیا را دوباره به حرکت درمی‌آورند و دست کم به کشور زمان می‌خرند.
مک‌لارن به عنوان بخشی از یک سرمایه‌گذاری ۵۰۰ میلیون پوندی برای دومین سایت تولیدی‌اش در بریتانیا، حداقل ۱۰۰۰ شغل مستقیم ایجاد می‌کند؛ سایتی که قرار است میزبان تولید مدل‌های جدید و پرانتظار این برند از جمله نخستین شاسی‌بلند (SUV) مک‌لارن باشد. در سوی دیگر، نیسان ۱۷۰ میلیون پوند برای تولید مدل Kicks در کارخانه ساندرلند سرمایه‌گذاری می‌کند؛ پروژه‌ای که به حفظ شغل‌ها در منطقه ویرساید کمک می‌کند. نکته جالب این است که در بیانیه‌های مطبوعاتی هر دو شرکت، به ترتیب از نخست‌وزیر و وزیر تجارت بریتانیا نقل قول شده؛ نشانه‌ای روشن از اینکه تولید در بریتانیا جدی گرفته می‌شود و این خود خبر خوبی است.
اما پشت این خبرهای خوب، یک نگرانی بزرگ پنهان است: هر دو پروژه کاملاً روی خودروهای احتراقی متمرکز هستند. مک‌لارن به دلیل نبود تقاضای کافی، ورود به دنیای برقی را به تعویق انداخته و نیسان هم به دلیل کند شدن رشد فروش خودروهای برقی، برنامه‌های EV خود را کم‌رنگ‌تر کرده است؛ هرچند ظاهراً برای پر کردن بخشی از ظرفیت ساندرلند با شرکت چری چین در حال مذاکره است. پیش از این هم مینی برنامه تولید کوپر برقی در آکسفورد را به دلیل ابهامات قانونی و کندی استقبال مشتریان به تعویق انداخته بود.
با این حال، هنوز هم نیسان با Leaf و جوک جدید بخش عمده تولید برقی بریتانیا را بر عهده دارد و روی ساخت کارخانه باتری هم سرمایه‌گذاری کرده است. جی‌ال‌آر هم تولید برقی خود را در بریتانیا گسترش می‌دهد؛ رنجر روور الکتریک، رنجر روور GT و جگوار تایپ ۰۱ همگی قرار است در میدلندز ساخته شوند. با این حال بریتانیا در خطر عقب ماندن از رقبایی مانند اسپانیا است؛ جایی که گروه فولکس‌واگن خودروهای کوچک برقی خود را تولید می‌کند و یک کارخانه جدید MG در حال ساخت است. شرکت‌های چینی نظیر لپ‌موتور و جیلی هم در حال حمایت از تولید در کارخانه‌های موجود هستند و علاوه بر این، ساخت کارخانه‌های کاملاً جدید در اروپای شرقی به دلیل هزینه‌ها و دستمزدهای پایین‌تر، فشار بیشتری بر بریتانیا وارد می‌کند؛ چیزی که این کشور دهه‌هاست تجربه نکرده است. در این دوره گذار پرچالش، دولت باید قوانین شفافی وضع کند تا تولیدکنندگان بتوانند خودروهایی که مشتریان می‌خواهند بسازند و بفروشند، در حالی که سرمایه‌گذاری بلندمدت برای آینده برقی هم تشویق می‌شود.
به نقل از ماشین باز این خبر نشان می‌دهد صنعت خودروسازی بریتانیا در یک دوراهی استراتژیک قرار دارد. از یک سو، مجموع ۶۷۰ میلیون پوند سرمایه‌گذاری از سوی مک‌لارن و نیسان، اعتماد به مهندسی و نیروی کار بریتانیا را نشان می‌دهد و حفظ یا ایجاد هزاران شغل، پیامی روشن از پویایی است. اما از سوی دیگر، تمرکز این پروژه‌ها روی موتورهای احتراقی و هیبریدی نشان می‌دهد که انتقال به سمت برقی شدن با سرعت مورد نیاز پیش نمی‌رود.
واقعیت این است که تقاضای کند برای خودروهای برقی در سراسر اروپا، خودروسازان را مجبور کرده تا استراتژی خود را بازنگری کنند و بریتانیا هم از این قاعده مستثنی نیست. اما خطر اصلی اینجاست: کشورهایی مانند اسپانیا با ارائه انگیزه‌های روشن‌تر و هزینه‌های پایین‌تر، سرمایه‌گذاری‌های بزرگ EV را جذب می‌کنند و حتی شرکت‌های چینی هم کارخانه‌های کاملاً جدید در اروپای شرقی می‌سازند. این یعنی بریتانیا ممکن است در زنجیره تأمین باتری و قطعات الکترونیکی آینده عقب بماند؛ چیزی که جبران آن دشوار خواهد بود.
در کوتاه‌مدت، این سرمایه‌گذاری‌ها به اقتصاد محلی و اشتغال کمک شایانی می‌کند و دولت حق دارد آن‌ها را جشن بگیرد. اما در میان‌مدت و بلندمدت، بریتانیا به قوانین شفاف و باثبات، تشویق سرمایه‌گذاری در باتری و ارتقای مهارت نیروی کار نیاز دارد تا جایگاه خود را در آینده برقی حفظ کند. پیش‌بینی ما این است که فشار روی دولت برای ارائه یک نقشه راه مشخص EV در ماه‌های آینده بیشتر خواهد شد؛ در غیر این صورت، احتمالاً شاهد عقب‌نشینی بیشتر تولید بریتانیا در برابر رقبای اروپایی و چینی خواهیم بود.